Trafikte kuralları atlamamak oldukça önemlidir. Maalesef her gün yüzlerce araç kazaya karışmakta ve bu kazalar maddi hasara- can kaybına sebebiyet vermektedir. Unutmayın ki sadece kendimiz için değil araçta bulunan sevdiklerimiz ve diğer araçlar için de çok dikkatli olmalıyız. Göz ardı ettiğimiz küçük bir problem olarak gördüğümüz şeyler çok büyük sorunlara yol açabilir. Bu yazıyla sizlere hayat kurtaracak trafik kurallarından bahsedeceğim.
Kural 1 : Trafikte Hız
İlk olarak hız limitinden bahsedelim. Şartlar ne olursa olsun belirtilen hız limiti kesinlikle aşılmamalıdır. Hız limitleri trafikteki araçların büyüklüğüne ve yolun durumuna göre değişkenlik gösterebilir. Buna göre motorlu araçlar için şehirlerarası çift yönlü yollarda hız limiti 90 km’dir. Bölünmüş yollarda bu sınır 110 km, otobanlarda 120 km ye yükselmektedir. Daha önce de bahsettiğim gibi- bu limitler trafikteki araçların büyüklüğü ve türüne göre değişkenlik göstermektedir. Belirtilen hız limitlerine uymadığınız takdirde bir kazaya sebebiyet verirseniz bunun ciddi yaptırımları olabilir. Para cezasından ehliyetinize el konmasına kadar yaptırımları vardır.
Kural 2 : Dikkat
İkinci önemli konu uykusuz-yorgun veya alkollü araç kullanmaktır. Birçok sürücü alkol etkisindeyken araç kullanmanın ne kadar tehlikeli olduğunun farkındadır ancak yorgun ve uykusuz araç kullanmak da en az alkol etkisindeyken kullanmak kadar tehlikelidir. Maalesef bunun bilincinde olan insan sayısı oldukça düşük. Oysa ki uykusuzluk tıpkı alkol etkisindeyken olduğu gibi sürücülük performansını oldukça düşürür ve ciddi kazalara sebebiyet verir. Bunun önemini vurgulamak adına birkaç istatistiksel araştırmaya göz atalım.
ABD Ulusal Karayolları Trafik Güvenliği Dairesi (NHTSA) verilerin göre uykusuz ve yorgun araç kullanmaya bağlı olarak her yıl yaklaşık 100.000 kaza ve yaklaşık 1500 ölüm meydana gelmektedir. Türkiye sınırlarında yapılan bir araştırmaya göre- alkollüyken yapılan kaza oranı %23.5 iken- hatalı sollama yapmak %22- uykusuz ve yorgun araç kullanımında ise bu oran %17.1’dir. Hiç azımsanmayacak derece ciddi olan bu oranlarda görüldüğü üzere- trafikte uykusuz ve yorgun araç kullanmak-alkol etkisinde kullanmaktan çok da farklı değil. Direksiyon başında yorgun olduğunuzu anlamanızın basit belirtileri vardır. Bunlar- bir noktaya odaklanmada güçlük-esneme-sırt ve boyun ağrıları-trafik kurallarını gözden kaçırma- gözlerde yanma olarak sıralanabilir. Eğer bu belirtileri karşılıyorsanız seyahatinizi ertelemeli trafiğe çıkmamalısınız.
Kural 3 : Güvenlik
Ciddi oranda hayati önem arz eden bir diğer kural emniyet kemerinin bağlanmasıdır. Ülkemizde emniyet kemerini kullanmayan sürücü sayısı oldukça fazladır ve maalesef kazaların ölümle sonuçlanmasına sebep olur. Emniyet kemerinin bağlanması; ağır yaralanma riskini otomobillerde %45, kamyonetlerde ise %60 oranında azaltmaktadır. Doğru takılmış bir emniyet kemeri insan bedenini büyük oranda korur. Kaza esnasında çarpmanın tek bir yerde toplanmayıp dağılmasını sağlar ve bu sayede koltuktan fırlamayı engelleyerek en hassas organlarımızın bulunduğu kafa ve omuriliği bir yere çarpmaktan korur. Bu konuda en büyük yanılgıya düşülen konu gideceğimiz mesafedir. Nasıl olsa kısa mesafe takmama gerek yok gibi bir düşünceyle yola çıkılmamalıdır. Bu konuyla ilgili çok çarpıcı açıklamalar bulunmaktadır. Ölümlü kazaların %80 i evimize çok yakın mesafelerde (30-35 km uzaklıkta) ve 55-60 km h hızın altında meydana gelmektedir.
Bir diğer yanılgı ise arka koltuktaki kişilerin emniyet kemeri takmasına gerek olmadığı düşüncesidir. Ancak yapılan ileri düzey araştırmalar ışığında söyleyebiliriz ki, arkada koltukta yaşanan ağır yaralanma ve ölümlerin 3 te 2 si, ön koltukta meydana gelen ölüm ve yaralanmaların %6’sını engellemektedir. Yani arka koltuktaki emniyet kemerleri yaralanma şiddetini %50 oranında azaltmaktadır. Eğer bir motosiklet kullanıcısıysanız koruyucu ekipmanlarınız olmadan kesinlikle trafiğe çıkmamalısınız. Motosiklette, otomobillerde olduğu gibi sizi koruyan bir iskelet yoktur o yüzden de bu görev size düşer. Olası bir trafik kazasında hasarı en aza indirmek için kask-sırtlık-mont-eldiven ve dizlik kullanılması gerekir. Motosiklet kazalarında ağır yaralanmalar kafa ve göğüs bölgelerinden alınır bu nedenle işinizi şansa bırakmayıp tüm tedbirlerinizi almadan trafiğe çıkmamalısınız.
Yine bu konuyla birlikte ele alabileceğimiz bir diğer husus araçta çocuk oto koltuğu bulunmasıdır. 1 Haziran 2020 de yürürlüğe giren yönetmelik ile AB ülkelerinde olduğu gibi Türkiye’de de zorunlu hale gelmiştir. Boyu 1.35 ten kısa ve 36 kg altında çocuklar için oto koltuğu kullanımı zorunlu ve önemlidir. Araştırmalara göre çocuk oto koltuğunu zorunlu kılan ülkelerde trafik kazalarında çocuk ölümü %3 civarında seyrederken- zorunlu olmayan ülkelerde bu oran %46 ya kadar çıkabilmekte. Bu nedenle ebeveynlerin bu konuyu ciddiye alıp çocuklarının güvenliği için oto koltuğu kullanması şarttır.
Ayna kontrolü de güvenli bir sürüş için oldukça önemli bir yere sahiptir. Otomobillerde dikiz aynası arka camdan olabildiğince uzağı görebileceğiniz şekilde ayarlanmalıdır. Sol aynayı ayarlamak için cama mümkün olduğunca eğilin ve arabanın arka kısmının %5 ini görebilecek şekilde hizalayın. Aynı şekilde sağ aynayı da ayarlayabilirsiniz. Motosikletlerde ise aynaların ikisi de aynı yeri göstermemelidir birbirlerinin açıklarını kapayacak şekilde ayarlanmalıdır.
Kural 4 : Sollama
Trafikte hatalı sollama en çok yapılan hatalar arasında yer alır. Hatalı sollama en çok ölümün yaşandığı trafik kuralı ihlalidir çünkü kafa kafaya çarpışma kazanın şiddetini kat kat arttırmaktadır. Sollama yaparken dikkat etmemiz gereken unsurlardan bahsedelim. Öncelikle adından da anlaşılacağı üzere sollama- önümüzdeki aracında sol şeridinden yapılır. Bunu yaparken sola sinyal vermek diğer araçların sizin hamlenizi görmesini sağlamak gerekir. Gündüz trafiğinde yapılıyorsa korna gece yapılıyorsa da selektör yaparak uyarılmalıdır. Tüm bunları yaparken geçilecek araç ile aranızdaki takip mesafesini de korumalısınız. Ancak tüm bu kurallar bir yana her yol sollama yapmaya uygun değildir.
Uygunluğunu anlamak için trafik yol çizgilerinin ne anlama geldiğini bilmelisiniz. Kesik kesik yol çizgisi yukarıda bahsettiğim kurallar dahilinde sollama yapmaya uygun bir yol olduğunu gösterir ve şerit değiştirebilirsiniz. Sürekli yol çizgisi kesinlikle sollama yapılmaya uygun olmadığını şerit değiştirilemeyeceğini gösterir. Sürekli kesikli yol çizgisi ise sadece bir yöndeki araçlar için sollamanın yapılabileceğini ifade eder. Köprü üstü-virajlar-tünel ve tepe üstlerinde kesinlikle sollama yapılmamalıdır. Hatalı sollamanın elbette ki trafik cezası bulunmaktadır ama unutmayın ki esas olan can güvenliğidir.
Kural 5 : Araç Bakımı
Trafikte kazaları en aza indirgemek için aracınızın bakımını düzenli olarak yaptırmalısınız. Araçların bakım süreleri yakıt türlerine göre değişiklik göstermektedir. Genel olarak kabaca 5.000-15.000 kilometrede bir bakım yaptırılmalıdır. Bunu haricinde günlük yapmanız gereken rutin bakımlar vardır. Her gün evden çıkıp aracınıza bindiğinizde mutlaka farlarınızı-sileceklerinizi ve lastiklerinizi kontrol etmenizde fayda var.
Aracınızın ağırlık dağılımına göre lastik basıncı olmalıdır. Önden çekişli araçlarda- genellikle ön kısımda iki kişi seyahat ediyorsa arka kısım boşsa- ön lastikler için hava basıncı 34 Psi arka lastikler içinse 32 Psi olmalıdır. Motosikletlerde de kontrolü sağlayabilmek adına oldukça önem arz eder. Basınç değerinin doğru ayarlanması güvenli ve konforlu bir sürüş için çok önemlidir. Basınç değerleri kullandığınız motor lastik ölçüleri ve lastiğin cinsine göre değişkenlik gösterir. Ayrıca 150 cc’lik motorla 1200 cc’lik motorun hava basınç değeri aynı değildir. Hava koşulları da bu konuda önemli bir unsurdur.
İzmir Park Sürücü Kursu, uzman ekibinin vermiş olduğu pratik ve teorik dersler ile sizi trafiğe en iyi şekilde hazırlamayı amaçlamaktadır.